AI-ETF of chip-ETF: 52 posities tegenover ruim 80% in de top tien

Voor wie blootstelling aan meerdere delen van de AI-waardeketen zoekt, is de WisdomTree Artificial Intelligence UCITS ETF de bredere van deze twee keuzes. Het portefeuilleoverzicht van justETF toont voor 25 augustus 2026 52 posities, 30,68% in de tien grootste en jaarlijkse fondskosten van 0,40%; AMD, Micron en NVIDIA wegen daarin respectievelijk 4,78%, 3,62% en 2,40%.

Wie zich juist op de halfgeleiderindustrie wil richten, krijgt met de VanEck Semiconductor UCITS ETF een veel geconcentreerdere portefeuille. De factsheet van VanEck vermeldt voor 31 augustus 2026 25 posities, 83,27% in de tien grootste — dus ruim 80% — en jaarlijkse fondskosten van 0,35%; AMD, Micron en NVIDIA wegen daarin respectievelijk 10,69%, 11,04% en 11,31%. Het verschil in spreiding is daarmee aanzienlijk groter dan het verschil in vermelde fondskosten.

Wat zit er achter het AI-label?

De twee fondsen bezitten aandelen uit een verwante waardeketen, maar leggen het zwaartepunt op verschillende plaatsen. Het essentiële-informatiedocument van WisdomTree deelt bedrijven in als enablers die bouwstenen voor AI leveren, engagers die AI-producten en -diensten aanbieden en enhancers voor wie zulke activiteiten een minder centraal deel van de omzet vormen. De index geeft die groepen doelwegingen van respectievelijk 50%, 40% en 10%; hetzelfde document plaatst het fonds in risicoklasse 5 van 7.

Een fonds met die opzet kan zowel leveranciers van rekenkracht als bedrijven verderop in de keten bezitten. De indeling zegt wel iets over de selectie, maar de werkelijke aandelenwegingen bewegen mee met beurskoersen en indexaanpassingen. Ook binnen het bredere fonds kunnen chipbedrijven daardoor grote posities zijn. ‘Breed’ betekent hier spreiding over meer rollen binnen een thema, niet dezelfde spreiding als in een wereldwijd aandelenfonds.

VanEck richt zich op producenten van halfgeleiders en apparatuur voor de productie ervan. Chipontwerp, productie en machines zijn verschillende bedrijfsactiviteiten, maar kunnen allemaal geraakt worden wanneer investeringen in halfgeleiders afnemen. Een belegger die vooral op deze bedrijfstak wil inzetten, krijgt met het chipfonds dus een duidelijker gerichte positie. Daar staat tegenover dat ontwikkelingen buiten de chipketen er minder rechtstreeks in vertegenwoordigd zijn.

Hoe groot is de zichtbare overlap?

AMD, Micron en NVIDIA staan in beide gepubliceerde top-tienlijsten. Hun genoemde gewichten tellen op tot 10,80% van de WisdomTree-portefeuille en 33,04% van de VanEck-portefeuille. Bij een denkbeeldige verdeling van de inleg in gelijke delen over beide fondsen zouden alleen deze drie gedeelde aandelen samen 21,92% van de gecombineerde positie uitmaken. Dat rekenvoorbeeld laat zien waarom twee ETF’s op een effectenrekening niet vanzelf een evenwichtigere spreiding opleveren.

De berekening betreft uitsluitend namen die in beide zichtbare top-tienlijsten staan. Andere gedeelde bedrijven kunnen lager in een of beide portefeuilles voorkomen. Bovendien liggen de peildata van de overzichten enkele dagen uit elkaar, zodat de percentages geen gelijktijdige meting van de volledige overlap zijn. Het resultaat is vooral bruikbaar om de richting van de keuze te begrijpen: een toevoeging van het chipfonds geeft de gedeelde chipnamen veel meer gewicht.

Die verschuiving telt ook buiten de twee thematische ETF’s. Wie al een wereldwijd aandelenfonds bezit, kan sommige van dezelfde bedrijven daarin opnieuw tegenkomen. De relevante concentratie is dan het gezamenlijke gewicht van die aandelen in de hele portefeuille. Een extra fondsnaam verandert weinig aan de spreiding als een groot deel van de nieuwe inleg naar bestaande grote posities gaat.

Hoe zwaar weegt het kostenverschil?

Het verschil tussen de vermelde jaarlijkse fondskosten bedraagt 0,05 procentpunt. Bij een veronderstelde belegging van 10.000 euro en een gelijkblijvende waarde komt dat rekenkundig neer op vijf euro per jaar. Die vergelijking gaat alleen over de gepubliceerde fondskosten; zij omvat niet alle bedragen die bij het kopen, aanhouden en verkopen kunnen meespelen.

Een broker kan transactiekosten rekenen, terwijl de bied-laatspread afhangt van de beurs en het handelsmoment. Ook kosten voor valutawissel kunnen relevant zijn. Kosten binnen een fonds en de prijs die een belegger op de beurs betaalt, zijn bovendien verschillende grootheden. Een kleine voorsprong in de vermelde kostenratio zegt daarom weinig over de gevolgen van een portefeuille waarin een handvol bedrijven een groot deel van het resultaat bepaalt.

Wat veranderen handelsvaluta en risicoklasse?

Beide fondsen hebben de Amerikaanse dollar als basisvaluta en kennen handelslijnen in euro. Een aankoop in euro neemt het wisselkoersrisico van de onderliggende buitenlandse aandelen niet weg; de handelsvaluta bepaalt in welke munt de beurstransactie wordt afgerekend. Verschillende tickers kunnen bij hetzelfde fonds horen. De ISIN helpt daarom om vast te stellen of twee beursvermeldingen dezelfde ETF betreffen.

Het essentiële-informatiedocument van VanEck deelt het chipfonds in risicoklasse 6 van 7 in en noemt concentratierisico afzonderlijk. De risico-indicatoren van beide fondsen gaan uit van een aanbevolen houdperiode van vijf jaar. Ze vatten risico samen volgens voorgeschreven aannames; het verschil tussen de klassen is geen voorspelling van het rendement of van een toekomstig verlies.

Voor deze keuze is de inhoud van de portefeuille concreter dan de risicoklasse alleen. WisdomTree verdeelt de inzet over meer bedrijven en rollen binnen AI, maar blijft een thematisch aandelenfonds. VanEck geeft de halfgeleiderindustrie een groter aandeel in het beleggingsresultaat. Wie de fondsen combineert, combineert dus ook hun gedeelde chipposities: het aandeel van die bedrijven in de totale portefeuille bepaalt hoeveel extra concentratie de keuze oplevert.