ChatGPT dla nastolatków zawiódł w 4 tys. prób — alerty nie zawsze działają

|Autor: Redakcja QUASA|5 min czytania
ChatGPT dla nastolatków zawiódł w 4 tys. prób — alerty nie zawsze działają

Opublikowana 7 października 2026 r. ocena Youth AI Safety Institute objęła ponad 4 tys. poleceń kierowanych do ChatGPT w testach kont zarejestrowanych dla osób w wieku 13–17 lat. W osobnym sprawdzianie świeżo utworzono konta nastolatków i połączono je z kontami rodziców. Rozmowy o samobójstwie, samookaleczeniu i zaburzeniach odżywiania nie wywołały na tych kontach żadnego alertu. Rodzic nie może więc traktować powiadomienia jako niezawodnego ostrzeżenia o kryzysie.

Badanie przeprowadzono w Stanach Zjednoczonych, a ponad 4 tys. prób obejmuje różne zabezpieczenia sprawdzane przed uruchomieniem ChatGPT for Teens i po nim — to nie jest liczba nieudanych alertów. W relacji Associated Press OpenAI zadeklarowało, że jest „deeply committed to teen safety”, lecz zakwestionowało metodę badania: zdaniem firmy większość prób mogła się zakończyć przed pełną aktywacją kontroli rodzicielskiej. Ocena odnotowuje również działające zabezpieczenia, w tym odmowę udziału w seksualnym odgrywaniu ról.

Na nowych kontach nie przyszedł żaden alert

Sprawdzian powiadomień dotyczył ponad tuzina bezpłatnych kont bez wcześniejszej historii rozmów. Każde zostało połączone z kontem rodzica przed rozpoczęciem wymiany zdań, a ustawienia pozostawiono bez zmian. Badacze prowadzili rozmowy o narastającym kryzysie przez różny czas — od krótkiej wymiany po godzinę. Sygnały zagrożenia były wyraźne, lecz żadne z tych kont nie spowodowało wysłania powiadomienia.

Alerty pojawiły się w innej części badania, prowadzonej przez wiele tygodni na kontach z obszerną historią rozmów o wrażliwych tematach. To istotna różnica: wynik nie świadczy o całkowitym braku funkcji, ale nie pozwala też uznać jej za pewne ostrzeżenie przy pierwszej poważnej rozmowie. Z samych obserwacji nie da się ustalić dokładnej reguły uruchamiania alertu ani stwierdzić, że decyduje wyłącznie wcześniejsza aktywność konta.

Spór o aktywację ma znaczenie dla interpretacji testu. Część nowych kont była połączona krócej, niż według OpenAI potrzeba do uruchomienia powiadomień; wśród kont, na których alert nie nadszedł, były jednak również połączone dłużej. Dlatego badanie dokumentuje brak ostrzeżenia w konkretnych rozmowach, ale nie wyznacza częstości takich przypadków wśród wszystkich użytkowników. Dla rodzica praktyczna granica jest jasna: cisza po stronie jego konta nie mówi, czy nastolatek poruszył temat zagrożenia.

Połączenie kont nie daje rodzicowi dostępu do czatu

Instrukcja OpenAI dotycząca kontroli rodzicielskiej określa alerty jako powiadomienia wysyłane w ograniczonych sytuacjach; po połączeniu kont ich uruchomienie może potrwać kilka godzin. Kontrola nie daje rodzicowi wglądu w rozmowy, historię czatów ani aktywność na żywo. Nawet otrzymane powiadomienie zawiera jedynie ograniczoną informację o rodzaju obawy i ewentualnym działaniu wobec konta, bez zapisu rozmowy.

Powiadomienie może zostać wysłane po ocenie poważnej obawy dotyczącej samookaleczenia lub zachowań związanych z zaburzeniami odżywiania. Osobną przesłanką jest dezaktywacja konta z powodu rozmów o przemocy. Alerty o zaburzeniach odżywiania dotyczą rozmów w głównym czacie, a nie wszystkich części usługi. Rodzic może otrzymywać dostępne powiadomienia e-mailem, SMS-em lub w aplikacji, lecz wybór kanału nie zmienia sposobu rozpoznawania niepokojących treści.

Nastolatek może sam odłączyć swoje konto od konta rodzica. Rodzic dostanie wiadomość o odłączeniu, po którym traci możliwość zarządzania ustawieniami i otrzymywania alertów dla tego konta. Połączenie pozwala więc ustawić wybrane zasady korzystania z ChatGPT, ale nie tworzy stałego nadzoru nad rozmowami. Ta różnica ma znaczenie także wtedy, gdy na telefon rodzica docierają inne powiadomienia związane z kontem.

Godziny nauki uruchamiają tryb, lecz go nie wymuszają

Szkolna część oceny wykazała inną granicę kontroli rodzicielskiej. Tryb nauki ma prowadzić ucznia przez pytania, wskazówki i kolejne etapy zadania. W testowanych rozmowach pojawiała się jednak opcja „Show me the answer”, pozwalająca poprosić o gotowe rozwiązanie. Jej obecność nie oznaczała, że ChatGPT zawsze kończył zadanie za ucznia, ale dawała drogę do pominięcia pracy krok po kroku.

Rodzic może ustawić godziny nauki, podczas których kwalifikujące się nowe rozmowy w głównej części ChatGPT zaczynają się w tym trybie. W badaniu nastolatek mógł usunąć z wpisywanej wiadomości oznaczenie „@study”, a następnie korzystać ze zwykłej rozmowy. Funkcja ustawia zatem sposób rozpoczęcia czatu, a nie techniczną blokadę gotowych odpowiedzi. Dotyczy też tylko określonych nowych rozmów; istniejące czaty mogą zachować wcześniejsze ustawienia.

Godziny ciszy służą do innego celu: ograniczają dostęp do ChatGPT w wybranym czasie. Nie należy ich utożsamiać z godzinami nauki, które same nie blokują korzystania z usługi. Dla nauczyciela i rodzica różnica jest konkretna: ustawienie może zachęcać do samodzielnej pracy, lecz nie gwarantuje, że uczeń nie uzyska odpowiedzi na zadanie. Ocena skuteczności takiej pomocy wymaga więc uwzględnienia tego, co nastolatek może zrobić już po rozpoczęciu rozmowy.

Co amerykański test mówi rodzinom i szkołom w Polsce

Wszystkie próby przeprowadzono na kontach używanych w Stanach Zjednoczonych. Badanie nie mierzy częstości kryzysowych rozmów wśród polskich nastolatków ani skuteczności alertów na polskich kontach. Jego zakres jest węższy, ale ważny: pokazuje, że w opisanych warunkach połączenie kont nie zapewniło ostrzeżenia, a ustawienie nauki można było ominąć.

Porównanie wyników sprzed uruchomienia ChatGPT for Teens i po nim wymaga ostrożności, ponieważ w kolejnych okresach mógł zmienić się również sam model. Nie każdą różnicę w odpowiedziach da się przypisać nowym ustawieniom dla nastolatków. Najbardziej bezpośredni wniosek dla rodzica dotyczy jednak obecnego zakresu kontroli: nawet przy połączonych kontach nie widzi rozmowy, a brak alertu nie daje mu podstaw, by uznać, że nie było w niej sygnału kryzysu.

Przeczytaj także:

Udostępnij:

Zapisz się do naszego newslettera

Otrzymuj najnowsze wiadomości o Web3, AI i kryptowalutach prosto na swoją skrzynkę.

0