تقاضای مهارت AI در ۲۷ کشور بالا رفت؛ سرعت رشد یکسان نیست

انجمن مدیریت منابع انسانی آمریکا (SHRM) در اطلاعیه ۲۲ سپتامبر ۲۰۲۶ اعلام کرد سهم آگهی‌های فناوری اطلاعات و علوم رایانه که مهارت هوش مصنوعی می‌خواهند، در هر ۲۷ کشور بررسی‌شده افزایش یافته است؛ جیمز اتکینسون، معاون پژوهشی این نهاد، گفت این روند «not unfolding uniformly across markets or occupations» است. میانگین دوازده‌ماهه این سهم از ۷ درصد در اتریش تا ۲۸٫۵ درصد در آمریکا فاصله دارد. بیشترین افزایش سهم نیز به آرژانتین و شیلی تعلق گرفت: به‌ترتیب ۱۵٫۵ و ۱۳٫۱ واحد درصد.

در مرور displacement.ai، آمریکا، کانادا، آرژانتین، سنگاپور و ایرلند بالاترین میانگین سهم آگهی‌های فنی دارای شرط AI را دارند. مبنای بررسی، آگهی‌های فعال از ژوئیه ۲۰۲۵ تا ژوئن ۲۰۲۶ و مقایسه آن با دوره دوازده‌ماهه پیشین است. افزایش مورد بحث، تغییر در سهم یک مهارت میان آگهی‌های یک گروه شغلی است؛ این شاخص شمار افراد استخدام‌شده یا تعداد همه فرصت‌های شغلی یک کشور را نشان نمی‌دهد.

سهم آگهی‌ها و سرعت افزایش آن چه تفاوتی دارند؟

میانگین سهم در دوره بررسی نشان می‌دهد چه بخشی از آگهی‌های فناوری اطلاعات و علوم رایانه در یک کشور به مهارت AI اشاره داشته‌اند. افزایش سهم نشان می‌دهد این نسبت در قیاس با دوره قبل چقدر بالا رفته است. آمریکا از نظر میانگین سهم پیشتاز است، اما بزرگ‌ترین جهش در آرژانتین و شیلی دیده می‌شود؛ بنابراین کشوری که شرط AI در آگهی‌هایش رایج‌تر است، الزاماً سریع‌ترین تغییر را تجربه نکرده است.

«واحد درصد» نیز همان «درصد رشد» نیست. اگر سهم آگهی‌های دارای یک شرط از ده به بیست درصد برسد، افزایش آن ده واحد درصد و رشد نسبی آن صد درصد است؛ این فقط یک مثال حسابی است. برای انتخاب مقصد کاری، سهم بالاتر درباره رواج این شرط در آگهی‌های همان رشته حرف می‌زند و افزایش سریع‌تر درباره تغییر ترکیب تقاضا. هیچ‌یک به‌تنهایی بزرگی بازار کار، دستمزد، پذیرش نیروی خارجی یا امکان دورکاری را اندازه نمی‌گیرد.

تفاوت کشورها برای متقاضی دورکاری یا مهاجرت

ترکیب میانگین سهم و سرعت تغییر، کشورها را در موقعیت‌های متفاوت قرار می‌دهد. دسته‌بندی زیر برای مقایسه بازار یک تخصص مشخص مفید است، اما شانس استخدام یک فرد را پیش‌بینی نمی‌کند. همه درصدهای سهم به آگهی‌های فناوری اطلاعات و علوم رایانه مربوط‌اند، نه تمام آگهی‌های شغلی.

• آمریکا و کانادا: میانگین سهم آگهی‌های دارای مهارت AI به‌ترتیب ۲۸٫۵ و ۲۸٫۱ درصد است. حضور پررنگ این شرط در هر دو بازار برای متقاضیِ یک عنوان شغلی فنی، نشانه‌ای از رواج نسبی درخواست مهارت است. کانادا در عین حال افزایش ۱۲٫۵ واحد درصدی را ثبت کرده؛ پس سهم بالا در این کشور با تغییر سریع نیز همراه بوده است.
• آرژانتین و شیلی: افزایش سهم به‌ترتیب ۱۵٫۵ و ۱۳٫۱ واحد درصد، بیشترین جهش گزارش‌شده است و در هر دو کشور سهم نسبت به دوره پیشین بیش از دو برابر شده است. آرژانتین با میانگین سهم ۲۷٫۴ درصدی در جمع بازارهای دارای سطح بالا نیز قرار می‌گیرد. درباره شیلی، جهش بزرگ به‌تنهایی سطح میانگین آن را هم‌تراز آرژانتین نمی‌کند.
• سنگاپور و ایرلند: میانگین سهم به‌ترتیب ۲۷٫۳ و ۲۶٫۴ درصد است. این ارقام از حضور گسترده شرط AI در آگهی‌های فنی آن‌ها خبر می‌دهند، اما رتبه‌بندی بر پایه میانگین سهم برای مقایسه سرعت رشدشان با آرژانتین و شیلی کافی نیست. این سهم همچنین چیزی درباره باز بودن آگهی برای ساکنان خارج از کشور نمی‌گوید.
• اتریش و چند کشور اروپای قاره‌ای: اتریش با میانگین ۷ درصد در پایین‌ترین انتهای دامنه قرار دارد؛ سهم آلمان، بلژیک، فرانسه، هلند و ایتالیا نیز در دامنه ۹ تا ۱۲٫۵ درصد گزارش شده است. این نسبت‌های پایین‌تر می‌گویند شرط AI در آگهی‌های فنی کمتر تکرار می‌شود، هرچند ممکن است برای شغلی خاص همچنان مهم باشد. اختلاف با بازارهای پیشتاز را باید درون همین گروه شغلی سنجید.

عنوان شغلی تصویر کشور را تغییر می‌دهد

تفاوت میان تخصص‌ها گاهی از مقایسه میان کشورها آموزنده‌تر است. میانه سهم کشورها برای آگهی‌های دارای مهارت AI در گروه تحلیل داده و ریاضیات ۵۵٫۱ درصد و در پشتیبانی شبکه و سیستم ۴٫۷ درصد است. این دو رقم به گروه‌های شغلی متفاوتی تعلق دارند و نشان می‌دهند چرا میانگین کشوری برای انتخاب تخصص کافی نیست.

در عنوان‌های مشخص، مهارت AI در ۹۳ درصد آگهی‌های مهندس هوش مصنوعی و ۷۵ درصد آگهی‌های دانشمند داده آمده است. چنین تمرکزی تفاوت میان شغلی با هسته تخصصی AI و رشته فنی دیگری را که گاهی از ابزارهای آن استفاده می‌کند روشن می‌کند. برای فارسی‌زبانانی که چند مقصد مهاجرت یا دورکاری را کنار هم می‌گذارند، مقایسه یک عنوان شغلی ثابت در آن مقصدها از مقایسه خام میانگین کشورها معنادارتر است.

عبارت‌های به‌کاررفته در آگهی‌ها هم یکسان نیستند. در آگهی‌های مرتبط با AI، اشاره عمومی به هوش مصنوعی در ۶۰٫۳ درصد موارد دیده شده، در حالی که هوش مصنوعی مولد در ۱۵٫۳ درصد و عامل‌های AI در ۱۳٫۹ درصد آمده‌اند. برچسب عمومی AI به‌تنهایی روشن نمی‌کند که کارفرما ساخت مدل، تحلیل داده یا استفاده از یک ابزار را می‌خواهد؛ مسئولیت‌های همان شغل معنای دقیق‌تری به آن می‌دهند.

مهارت‌های مکمل در آگهی‌های فنی

آگهی‌های دارای شرط AI فقط مهارت فنی را ثبت نمی‌کنند. در فرانسه، ۳۴٫۳ درصد این آگهی‌ها به مهارت‌های اجتماعی هم اشاره دارند، در برابر ۵٫۷ درصد در استرالیا. این اختلاف نشان می‌دهد ترکیب انتظارهای بیان‌شده در دو بازار ممکن است حتی برای مشاغل فنی مرتبط با AI متفاوت باشد؛ البته فراوانی واژه‌ها در آگهی، کیفیت واقعی همکاری در محیط کار را اندازه نمی‌گیرد.

فصل مهارت‌های گزارش آینده مشاغل مجمع جهانی اقتصاد، بر پایه انتظار کارفرمایان، AI و کلان‌داده را در میان سریع‌ترین مهارت‌های رو به رشد می‌گذارد و برای تفکر خلاق، انعطاف‌پذیری و تاب‌آوری نیز افزایش اهمیت پیش‌بینی می‌کند. این پیش‌بینی، سنجه‌ای متفاوت از سهم آگهی‌های مشاهده‌شده است. در کنار داده‌های شغلی، نشان می‌دهد چرا دو آگهی با شرط فنی مشابه می‌توانند از نظر مهارت‌های مکمل انتظارهای متفاوتی داشته باشند.

برای متقاضیِ ساکن خارج از کشور مقصد، رواج شرط AI در آگهی‌ها هنوز به معنی قابل درخواست بودن همان فرصت‌ها نیست. محل مجاز کار، زبان شغل و نوع قرارداد می‌توانند فهرست فرصت‌های واقعی او را بسیار کوتاه‌تر از تصویری کنند که میانگین کشوری نشان می‌دهد.

بیشتر بخوانید:

• WireGuard یا OpenVPN؛ سرعت چهاربرابری همیشه انتخاب نهایی را تعیین نمی‌کند
• ChatGPT یا Perplexity برای تحقیق؛ تعداد منبع بیشتر مساوی دقت بیشتر نیست
• حذف My Activity کافی نیست؛ تاریخچهٔ Chrome و Timeline جدا می‌ماند