OpenAI ủng hộ SB 1119: chatbot cho trẻ vị thành niên phải kiểm toán độc lập
Ngày 31/8/2026, OpenAI công khai ủng hộ SB 1119 và kêu gọi Thống đốc California Gavin Newsom ký dự luật về an toàn trẻ em khi sử dụng chatbot đồng hành. Trong tuyên bố chính sách ngày 31/8, công ty nêu rõ sự ủng hộ đối với các yêu cầu xác định tuổi, đánh giá rủi ro, bảo vệ mặc định và kiểm toán độc lập.
Tại thời điểm OpenAI công bố lập trường ngày 31/8, SB 1119 đã được cơ quan lập pháp California thông qua nhưng chưa trở thành luật. KQED xác nhận dự luật đang chờ Newsom quyết định trước ngày 30/9; vì vậy, các yêu cầu dưới đây vẫn là nghĩa vụ dự kiến nếu ông ký ban hành, không phải quy định đã có hiệu lực.
SB 1119 điều chỉnh chatbot nào
SB 1119, còn được gọi là Adam’s Law, tập trung vào đơn vị đưa “companion chatbot” tới người dùng tại California. Đây là loại hệ thống tạo sinh có thể đáp lại người dùng theo cách mô phỏng tương tác xã hội hoặc quan hệ đồng hành, chứ không mặc nhiên bao gồm mọi công cụ AI tạo văn bản.
Phạm vi “operator” cũng có giới hạn. Cơ sở giáo dục sau trung học chỉ cung cấp chatbot trong môi trường giáo dục và tổ chức chỉ cung cấp hệ thống cho nhân viên, nhà thầu hoặc nhân sự tại nơi làm việc thuộc các ngoại lệ được ghi trong dự luật. Phần lớn nghĩa vụ bảo vệ cụ thể áp dụng với nhà vận hành cho phép trẻ em tiếp cận sau khi độ tuổi đã được xác định.
Nhà vận hành phải dùng cơ chế xác định tuổi được luật California dẫn chiếu. Lựa chọn còn lại là áp dụng các biện pháp bảo vệ dành cho trẻ em cho toàn bộ người dùng; cấu trúc này không cho phép dịch vụ bỏ qua việc xác định tuổi rồi mặc nhiên đối xử với mọi tài khoản như người trưởng thành.
Bảo vệ mặc định đi xa hơn một màn hình hỏi tuổi
Trước khi cung cấp một chatbot mới hoặc được sửa đổi đáng kể tại California, nhà vận hành phải lập và lưu hồ sơ đánh giá toàn diện về rủi ro đối với trẻ em. Đánh giá phải bao quát thiết kế, cấu hình, hoạt động, các dạng tổn hại có thể dự đoán hợp lý và biện pháp giảm thiểu những rủi ro đã nhận diện.
Nếu cho phép trẻ em sử dụng, dịch vụ phải công bố chính sách an toàn ở mức khái quát và duy trì quy trình ứng phó khủng hoảng. Khi xuất hiện nguy cơ tự sát hoặc tự gây hại, hệ thống phải hướng người dùng tới hỗ trợ phù hợp; nếu có mối đe dọa đáng tin cậy và sắp xảy ra, nhà vận hành phải có phản ứng như thông báo cho tài khoản phụ huynh đã liên kết khi việc đó không gây thêm nguy hiểm, hoặc tạo kết nối thuận tiện tới dịch vụ khủng hoảng.
Các cài đặt mặc định phải tắt thông báo đẩy, giới hạn thời lượng của từng phiên và tổng thời gian trò chuyện trong ngày. Bộ nhớ hội thoại dài hạn chỉ được bật mặc định khi có hàng rào hiệu quả để ngăn thông tin cũ củng cố hoặc kéo dài những tương tác có rủi ro cao. Phụ huynh có thể điều chỉnh các cài đặt này; khi tài khoản trẻ chưa liên kết với phụ huynh, chúng phải được giữ nguyên.
Dự luật còn yêu cầu biện pháp hợp lý để ngăn chatbot khuyến khích tự hại, sử dụng chất gây nghiện hoặc rối loạn ăn uống; tạo nội dung tình dục liên quan đến trẻ; tự nhận có ý thức, cảm xúc hoặc là con người; khuyến khích lệ thuộc và quay lại thường xuyên; hay ngăn trẻ chia sẻ lo ngại an toàn với người lớn phù hợp. Quảng cáo hành vi liên ngữ cảnh, việc bán dữ liệu hội thoại của trẻ và cách dùng dữ liệu vượt quá những mục đích cần thiết cũng bị hạn chế.
Kiểm toán độc lập kiểm tra cả quy trình lẫn hiệu quả
Văn bản chính thức của SB 1119 sửa đổi ngày 28/8 yêu cầu kiểm toán an toàn trẻ em lần đầu vào ngày 1/1/2029 hoặc trước lần đầu chatbot được cung cấp công khai, tùy thời điểm nào muộn hơn, rồi lặp lại hai năm một lần. Doanh nghiệp có doanh thu gộp của năm trước dưới 500 triệu USD được miễn phần nghĩa vụ này cho đến trước ngày 1/1/2032.
Kiểm toán viên phải ở bên ngoài nhà vận hành, có năng lực chứng minh được, tuân thủ chuẩn nghề nghiệp và đưa ra đánh giá khách quan mà không chịu ảnh hưởng từ chủ sở hữu, quản lý hoặc nhân viên của doanh nghiệp được kiểm toán. Nhà vận hành phải cung cấp tài liệu cần thiết nhưng có thể áp dụng biện pháp bảo mật hợp lý để bảo vệ bí mật thương mại, an ninh mạng và quyền riêng tư.
Báo cáo không chỉ xác nhận doanh nghiệp đã viết chính sách. Nó phải mô tả biện pháp giảm thiểu, thử nghiệm về hiệu quả, kiểm soát nội bộ, sai lệch trọng yếu, phương pháp kiểm toán và cách xử lý xung đột lợi ích. Nhà vận hành phải lưu bản đầy đủ trong suốt thời gian triển khai chatbot cộng thêm năm năm, gửi bản tóm tắt cho Tổng chưởng lý California và công bố bản tóm tắt cấp cao trên website theo thời hạn của dự luật.
Cam kết của OpenAI chưa phải chứng nhận tuân thủ
OpenAI nói người dùng được hệ thống ước tính dưới 18 tuổi, hoặc tự khai từ 13 đến 17 tuổi, sẽ tự động được đưa vào ChatGPT for Teens. Công ty mô tả trải nghiệm này có bảo vệ mạnh hơn đối với nội dung tự hại, bạo lực, rối loạn ăn uống, hoạt động nguy hiểm và nội dung tình dục, đồng thời cung cấp kiểm soát phụ huynh và thông báo trong tình huống rủi ro cao.
Đó là những tính năng do chính OpenAI công bố. SB 1119 lại đặt ra một lớp nghĩa vụ pháp lý rộng hơn cho mọi nhà vận hành thuộc phạm vi điều chỉnh: đánh giá có tài liệu, kiểm soát mặc định, hạn chế dữ liệu, cơ chế ứng phó và thẩm tra của bên thứ ba. Việc một sản phẩm đã có dự đoán tuổi hoặc kiểm soát phụ huynh không tự động chứng minh sản phẩm đáp ứng toàn bộ tiêu chí của dự luật.
Sự khác biệt này cũng giải thích giới hạn của tuyên bố ủng hộ. OpenAI đang vận động cho một khuôn khổ mà công ty cho rằng phù hợp với hướng phát triển sản phẩm của mình; công ty không công bố báo cáo kiểm toán theo SB 1119 để chứng minh ChatGPT đã tuân thủ một đạo luật còn chưa được ký.
Quyết định cuối cùng vẫn thuộc về Newsom
Trạng thái của câu chuyện hiện rõ ràng: OpenAI đã công khai đứng về phía SB 1119, còn California chưa biến dự luật thành luật. Nếu Newsom ký, các nghĩa vụ về xác định tuổi, đánh giá rủi ro, bảo vệ mặc định và kiểm toán độc lập mới có cơ sở để triển khai theo các mốc được quy định.
Nếu dự luật được ban hành, tác động thực tế còn phụ thuộc vào việc xác định dịch vụ nào là chatbot đồng hành, cách các cơ chế bảo đảm độ tuổi hoạt động và hướng dẫn thực thi tiếp theo. Trước mắt, quyết định cần chờ là chữ ký hoặc quyền phủ quyết của thống đốc, không phải một chứng nhận tuân thủ từ OpenAI.
Đọc thêm:
Đăng ký bản tin
Nhận tin Web3, AI và tiền mã hóa mới nhất ngay trong hộp thư.