Vliegtickets volgen je zoekgedrag niet, toch ziet één vlucht 35 prijzen

4 oktober 2026 om 03:00|Auteur: Redactie van QUASA|5 min. leestijd| 1

De Autoriteit Consument & Markt (ACM) publiceerde op 28 september 2026 een conceptrapport over Nederlandse vliegticketprijzen: voor een basisticket op dezelfde vlucht werden tijdens de verkoop gemiddeld 30 tot 35 verschillende prijzen betaald; op onderzochte Europese vluchten week bij ongeveer een derde van de tickets de prijs meer dan 40 procent af van het vluchtgemiddelde. Die verschillen ontstaan gedurende de verkoopperiode. Ze betekenen niet dat reizigers die op hetzelfde moment zoeken ieder een eigen basisprijs krijgen.

Cookies wissen levert bij de onderzochte basisprijzen geen voordeel op. Eerdere zoekopdrachten en het gebruikte apparaat bleken die prijs niet te beïnvloeden. ‘Maar het maakt niet uit of je met een incognito profiel een website bezoekt’, zei ACM-bestuursvoorzitter Martijn Snoep in een gesprek met EenVandaag. Het tijdstip waarop een stoel wordt verkocht, kan de prijs wel veranderen.

Waarom de prijs van dezelfde vlucht beweegt

Een luchtvaartmaatschappij schat vooraf hoeveel plaatsen zij op een vlucht zal verkopen en hoe de vraag zich tot vertrek ontwikkelt. Tijdens de verkoop vergelijkt zij die verwachting met het aantal daadwerkelijk verkochte stoelen. Loopt een vlucht sneller vol dan verwacht, dan kan de basisprijs stijgen; blijft de verkoop achter, dan kan de prijs dalen of minder snel oplopen. Ook concurrentie en de verwachte vraag naar een bepaalde route spelen mee.

Daarom kan een reiziger na een nieuwe zoekactie een ander bedrag aantreffen zonder dat die zoekactie de verhoging heeft veroorzaakt. De prijs kan intussen voor iedereen zijn aangepast. Veel maatschappijen verkopen bovendien groepen stoelen tegen een bepaald tarief. Als zo’n groep is uitverkocht, komt doorgaans een volgende, vaak duurdere tariefgroep beschikbaar. Dat verklaart ook waarom de prijs niet noodzakelijk na ieder verkocht ticket verandert.

De vlucht zelf doet ertoe. Bestemming, seizoen, vertrekdag en vertrektijd beïnvloeden de verwachte vraag. Een andere reisdag vergelijken is dus een vergelijking van daadwerkelijk verschillende aanbiedingen. De prijsreeks voor één vlucht beschrijft daarentegen wat kopers op opeenvolgende momenten voor hetzelfde basisticket betaalden.

Wat cookies en persoonlijke aanbiedingen betekenen

Dynamische prijsstelling verandert een tarief wanneer omstandigheden rond de vlucht veranderen. Bij gepersonaliseerde prijsstelling krijgen klanten op hetzelfde moment een verschillend aanbod op basis van hun kenmerken of gedrag. Een prijsstijging tussen twee bezoeken aan een boekingssite laat op zichzelf niet zien welk mechanisme erachter zit. In het onderzochte Nederlandse aanbod vonden de prijsanalyse en gesprekken met marktpartijen geen aanwijzing dat herhaald zoeken de basisprijs verhoogt.

Er bestaan wel beperkte vormen van persoonlijke aanbiedingen, zoals kortingen via loyaliteitsprogramma’s. Daarnaast kunnen bagage, stoelkeuze en de mogelijkheid om een boeking te wijzigen het uiteindelijke bedrag veranderen. Die onderdelen zijn in de analyse van basisprijzen slechts beperkt meegenomen. Het resultaat over cookies zegt daarom vooral iets over de onderzochte basisprijs, niet over iedere korting of aanvullende dienst die een reiziger te zien kan krijgen.

Wanneer wachten de prijs kan verhogen

Het gemiddelde prijsverloop in het onderzoek daalt aanvankelijk geleidelijk naarmate vertrek dichterbij komt, maar stijgt sterk vanaf ongeveer twee maanden voor vertrek. Dat is een patroon over onderzochte vluchten, geen vaste dag waarop een afzonderlijk ticket het goedkoopst is. Een vlucht die sneller volloopt dan voorzien kan eerder duurder worden; bij tegenvallende verkoop kan de prijs anders bewegen.

Wachten heeft daardoor een andere betekenis voor iemand met vaste reisdata dan voor iemand die tussen vluchten kan kiezen. Bij vaste data kan een passend vertrekmoment of tarief verdwijnen terwijl de reiziger op een lagere prijs hoopt. Met ruimte in de reisplanning kan een lagere prijs op een andere vertrekdag aantrekkelijker zijn dan afwachten wat er met één specifieke vlucht gebeurt. Geen van beide keuzes garandeert het laagste tarief.

Welke vergelijking wel iets oplevert

De bruikbare keuze begint bij wat voor de reis kan veranderen. Zoekgedrag verhullen verandert de onderzochte basisprijs niet; reisdatum, vlucht en inbegrepen diensten bepalen welke aanbiedingen werkelijk vergelijkbaar zijn.

Zijn de data flexibel, vergelijk dan verschillende vertrekdagen en vluchttijden. Een lager bedrag is pas een bruikbaar alternatief als ook aankomsttijd en reistijd passen bij de reis.
Liggen de data vast, vergelijk dan voor dezelfde vlucht het bedrag inclusief de diensten die je nodig hebt. Kijk naar bagage, stoelkeuze en wijzigingsvoorwaarden voordat je een getoonde basisprijs met een ander aanbod vergelijkt.
Beslis bij een passende vlucht hoeveel prijsrisico wachten waard is. Het gemiddelde verloop wijst op sterkere stijgingen dicht bij vertrek, terwijl de bezetting van de afzonderlijke vlucht een andere beweging kan veroorzaken.

De onvoorspelbaarheid kost reizigers ook tijd. Ze blijven zoeken omdat een lagere prijs mogelijk lijkt, terwijl onduidelijk is welke verandering nog te verwachten valt. KLM noemt dynamische prijsstelling in een reactie aan Luchtvaartnieuws ‘een gebruikelijk onderdeel van concurrerende consumentenmarkten’ en zegt dat prijzen zowel kunnen stijgen als dalen.

De oproep om prijsvorming inzichtelijker te maken raakt daarmee een concrete keuze bij het boeken: hoeveel tijd besteed je nog aan wachten en zoeken als je niet kunt zien waarom een tarief verandert? Zolang die uitleg ontbreekt, bieden vergelijkbare totaalprijzen en ruimte in de reisdata meer houvast dan een nieuwe browsersessie.