اینترنت تا ۴۰٪ گران شد؛ هزینهٔ آنلاین کسب‌وکارها از اول آبان بالا رفت

در ایران، تعرفه اینترنت همراه اول و ایرانسل از بامداد ۱ آبان ۱۴۰۵ تا سقف ۴۰ درصد افزایش یافت. مکالمه و پیامک هر دو اپراتور نیز مشمول تغییر تعرفه شده‌اند و افزایش ایرانسل، اینترنت ثابت TD-LTE و فیبر نوری را هم دربر می‌گیرد. برای فروشگاه آنلاین یا تیم دورکاری که این خدمات را می‌خرد، هزینه بیشتر از زمان خرید یا تمدید خدمت با نرخ تازه وارد بودجه می‌شود.

بسته‌های اینترنتی که پیش از اجرای تعرفه تازه خریداری شده‌اند، تا پایان اعتبارشان با شرایط قبلی قابل استفاده‌اند. در نتیجه، ممکن است اعضای یک تیم هم‌زمان از خدمات یک اپراتور استفاده کنند، اما هزینه خرید بعدی آن‌ها در روزهای متفاوتی تغییر کند. رقم ۴۰ درصد نیز سقف اعلام‌شده است؛ برای محاسبه هزینه باید قیمت همان بسته، مدت اعتبار و نوع اتصال را در نظر گرفت.

این افزایش کدام خدمات را دربر می‌گیرد؟

تفاوت اصلی دو اپراتور در دامنه اینترنت ثابتِ ذکرشده در اطلاعیه‌هاست. همراه اول افزایش تعرفه اینترنت سیم‌کارت، مکالمه و پیامک را مطرح کرده است. ایرانسل، افزون بر این خدمات، TD-LTE و فیبر نوری FTTx خود را نیز مشمول بازنگری قرار داده است. بنابراین کسب‌وکاری که برای کارکنان بسته موبایل و برای محل فعالیت اتصال ثابت ایرانسل می‌خرد، با دو ردیف هزینه روبه‌روست که زمان تمدیدشان هم ممکن است یکسان نباشد.

• اینترنت همراه اول و ایرانسل: خرید بسته تازه با تعرفه جدید انجام می‌شود؛ بسته خریداری‌شده پیش از تغییر، تا پایان اعتبار باقی می‌ماند.
• TD-LTE و فیبر ایرانسل: این اتصال‌های ثابت نیز مشمول سقف افزایش اعلام‌شده‌اند. مبلغ قابل پرداخت به بسته انتخابی، حجم و مدت آن وابسته است.
• مکالمه و پیامک: تعرفه این دو خدمت در هر دو اپراتور تغییر کرده است. هزینه آن‌ها برای کسب‌وکاری که تماس یا پیامک مشتریان را از خطوط اپراتور می‌پردازد، جدا از بهای بسته اینترنت محاسبه می‌شود.
• ترافیک داخلی مشمول: مصرف وب‌سایت‌های مشمول با نرخ نیم‌بها و پیام‌رسان‌های داخلی مشمول با نرخ یک‌سوم ترافیک عادی محاسبه می‌شود؛ این نسبت‌ها به معنی رایگان بودن مصرف نیست.

این تفکیک جلوی یک برآورد گمراه‌کننده را می‌گیرد: افزایش سقف تعرفه هر خدمت، به‌خودی‌خود درصد رشد کل هزینه ارتباطات شرکت نیست. سهم هر ردیف در بودجه به تعداد بسته‌هایی بستگی دارد که واقعاً خریداری می‌شوند. برای مثال، اگر اتصال محل کار هنوز اعتبار داشته باشد اما بسته‌های موبایل کارکنان تمدید شوند، ابتدا فقط خریدهای موبایل با قیمت تازه در هزینه همان دوره دیده می‌شوند.

قیمت بسته‌های مشخص چقدر تغییر کرده است؟

جدول قیمت‌های منتشرشده از روابط عمومی ایرانسل سه نمونه قابل مقایسه از همان خدمت، حجم و مدت را نشان می‌دهد: بسته ۳۰روزه ۵ گیگابایتی موبایل از ۴۴٬۷۶۰ به ۶۲٬۶۶۰ تومان، بسته ۳۰روزه ۱۵ گیگابایتی TD-LTE از ۷۷٬۸۸۰ به ۱۰۹٬۰۳۰ تومان و بسته یک‌ماهه ۵۵ گیگابایتی فیبر از ۱۹۸٬۰۰۰ به ۲۷۷٬۲۰۰ تومان رسیده است. قیمت‌های جدول به ریال منتشر شده‌اند و اینجا به تومان تبدیل شده‌اند.

این نمونه‌ها برای مقایسه «قبل و بعد» هر بسته مناسب‌اند، اما جای قیمت‌گذاری همه بسته‌ها را نمی‌گیرند. بسته‌های موبایل، TD-LTE و فیبر حجم و شرایط مصرف متفاوتی دارند؛ کنار هم گذاشتن قیمت آن‌ها بدون توجه به این تفاوت، درصد افزایش یک خدمت را نشان نمی‌دهد. در همان جدول، برخی ردیف‌ها بسته تازه معرفی شده‌اند و قیمت قبلی ندارند. برای چنین بسته‌ای نمی‌توان درصد تغییر قیمت همان محصول را از جدول محاسبه کرد.

در برآورد هزینه فروشگاه آنلاین، اتصال محل ثبت سفارش، سیم‌کارت کارکنانی که بیرون از محل کار فعالیت می‌کنند و تماس یا پیامک با مشتری باید ردیف‌های جداگانه باشند. اتصال ثابت ایرانسل نیز ممکن است TD-LTE یا فیبر باشد و هزینه این دو را نمی‌توان به جای هم گذاشت. اثر افزایش تعرفه بر هر کسب‌وکار، حاصل تعداد خریدهای تازه در هر ردیف است، نه یک ضریب ثابت برای تمام مخارج آنلاین آن.

بودجه یک تیم کوچک چگونه تغییر می‌کند؟

در یک سناریوی فرضی، فروشگاهی برای پنج نفر در هر دوره، پنج بسته ۵ گیگابایتی موبایل ایرانسل از نمونه بالا می‌خرد. جمع بهای این بسته‌ها از ۲۲۳٬۸۰۰ به ۳۱۳٬۳۰۰ تومان می‌رسد؛ اختلاف هر دوره ۸۹٬۵۰۰ تومان است. این محاسبه تنها خرید همان پنج بسته را شامل می‌شود و چیزی درباره مقدار مصرف واقعی تیم یا دیگر هزینه‌های فروشگاه نمی‌گوید.

در سناریوی فرضی دوم، تیمی سه بسته ۵ گیگابایتی موبایل و یک بسته ۱۵ گیگابایتی TD-LTE می‌خرد. جمع این ترکیب از ۲۱۲٬۱۶۰ به ۲۹۷٬۰۱۰ تومان می‌رسد و ۸۴٬۸۵۰ تومان افزایش می‌یابد. اگر ترکیب خرید به دو بسته موبایل و یک بسته ۵۵ گیگابایتی فیبر تغییر کند، جمع آن از ۲۸۷٬۵۲۰ به ۴۰۲٬۵۲۰ تومان می‌رسد؛ اختلاف این ترکیب ۱۱۵٬۰۰۰ تومان است. این دو ترکیب، نمونه‌های حسابی‌اند و الگوی مصرف یک شرکت مشخص را توصیف نمی‌کنند.

مقایسه سناریوها نشان می‌دهد حتی وقتی قیمت تک‌تک بسته‌های انتخابی نزدیک به سقف اعلام‌شده بالا می‌رود، مبلغ اضافه‌ای که یک تیم می‌پردازد به تعداد خطوط و نوع اتصال وابسته است. هزینه تماس و پیامک در این محاسبات نیامده است؛ تیمی که این خدمات را نیز می‌خرد، آن‌ها را در ردیف‌های دیگری از هزینه ارتباطات خود خواهد دید. همچنین اگر همه بسته‌ها در یک زمان تمدید نشوند، افزایش مبلغ خریدهای تازه به‌تدریج در هزینه دوره‌های بعد ظاهر می‌شود.

بسته‌های فعال و ترافیک داخلی چه وضعی دارند؟

برای بسته‌ای که پیش از تغییر تعرفه خریداری شده، معیار پایان استفاده همان اعتبار بسته است. در مورد ایرانسل، این پایان می‌تواند رسیدن به سقف حجم یا پایان مدت اعتبار باشد. پس خرید زودترِ یک بسته به معنی پرداخت مابه‌التفاوت برای حجم باقی‌مانده نیست؛ هزینه تازه هنگام خرید بعدی مطرح می‌شود. این فاصله میان زمان اجرای تعرفه و زمان تمدید، دلیل آن است که اثر تغییر در بودجه همه تیم‌ها در یک روز دیده نمی‌شود.

گزارش سهمینو از اطلاعیه همراه اول نیز باقی ماندن بسته‌های پیش‌تر خریداری‌شده تا پایان اعتبار و نرخ یک‌سوم برای پیام‌رسان‌های داخلی و نیم‌بها برای وب‌سایت‌های داخلی مشمول را ثبت کرده است. این نرخ‌های ترجیحی فقط به ترافیک مشمول مربوط‌اند. برای کسب‌وکاری که مصرفش میان سرویس‌های مختلف تقسیم شده، نوع ترافیک می‌تواند بر سرعت مصرف حجم بسته اثر بگذارد، در حالی که زمان پرداخت قیمت تازه همچنان به خرید بسته بعدی وابسته است.

بیشتر بخوانید:

• تقاضای مهارت AI در ۲۷ کشور بالا رفت؛ سرعت رشد یکسان نیست
• Zoom یا Microsoft Teams؛ اینترنت 4G و هزینهٔ AI برنده را عوض می‌کنند
• کلید API لو رفت؛ اول لغوش کنید، بعد تاریخچهٔ Git را پاک کنید