AI or Behind miễn phí nhưng chứng chỉ quốc tế không đến ngay vòng đầu

Ngày 31/10/2026, Viettel và IIG Việt Nam phát động cuộc thi AI or Behind dành cho học sinh THPT trên toàn quốc. Học sinh tham gia miễn phí qua trường. Ở vòng cơ sở, người đạt từ 700/1.000 điểm nhận chứng nhận điện tử của ban tổ chức; chứng chỉ quốc tế Generative AI Foundations chỉ được cấp cho thí sinh đạt điều kiện điểm ở vòng loại quốc gia.

Vòng cơ sở diễn ra từ ngày 2/11 đến 30/12/2026, với bài thi cá nhân trên máy tính bằng tiếng Việt hoặc tiếng Anh. Từng trường tiếp nhận đăng ký và xếp lịch thi trong khoảng thời gian này. Vì thế, thời gian tổ chức vòng thi trên toàn quốc không phải hạn đăng ký chung cho mọi học sinh.

Đăng ký AI or Behind theo thông báo của trường

Học sinh THPT đăng ký theo hướng dẫn của trường nơi mình đang học. Tại TP.HCM, thông báo của Trường THPT Nguyễn Hiền dành cho học sinh khối 10, 11 và 12, nhận đăng ký trực tuyến từ 7 giờ ngày 2/11 đến hết ngày 8/11/2026. Trường giới hạn 500 người và cho biết có thể đóng biểu mẫu sớm khi đủ số lượng. Đây là kế hoạch của riêng Trường THPT Nguyễn Hiền, không phải hạn áp dụng cho các trường khác.

Thông tin học sinh điền vào biểu mẫu của trường được dùng để cấp tài khoản dự thi. Trường THPT Nguyễn Hiền dự kiến tổ chức thi vào chiều 26/11, còn ca thi và phòng máy cụ thể sẽ được thông báo sau khi hoàn tất đăng ký. Khoảng cách giữa ngày đóng đăng ký và ngày thi tại trường cho thấy học sinh cần theo dõi cả hai mốc: hạn ghi danh quyết định cơ hội tham dự, trong khi lịch thi cho biết thời điểm làm bài.

Việc dự thi vòng cơ sở không thu lệ phí. Ban tổ chức tài trợ bài thi và hỗ trợ kỹ thuật, còn trường bố trí phòng máy. Từ vòng loại quốc gia, ban tổ chức chi trả chi phí bài thi quốc tế và cấp chứng chỉ cho thí sinh đủ điều kiện. Tài liệu ôn luyện, bài thi tham khảo và hướng dẫn trực tuyến cũng được cung cấp miễn phí trước các vòng thi.

Vòng cơ sở đánh giá những nội dung nào?

Bài thi tại trường đánh giá kiến thức nền và khả năng làm việc với AI tạo sinh. Nội dung công bố gồm bốn nhóm, giúp học sinh hình dung phạm vi ôn tập thay vì chỉ chuẩn bị cách sử dụng một công cụ cụ thể:

• Phương pháp và mô hình AI tạo sinh: các khái niệm nền tảng về cách tiếp cận và các loại mô hình trong phạm vi bài thi.
• Kỹ thuật viết câu lệnh: cách đặt yêu cầu và tương tác với công cụ AI.
• Đạo đức, pháp lý và tác động xã hội: những vấn đề gắn với việc tạo, dùng và đánh giá nội dung bằng AI.
• Ứng dụng thực tế: việc vận dụng AI vào tình huống sử dụng và triển khai.

Thông báo của Trường THPT Nguyễn Hiền gọi bài thi tại trường là GMetrix Generative AI Foundations và cho phép học sinh chọn tiếng Việt hoặc tiếng Anh trước khi bắt đầu. Tên bài thi ở vòng cơ sở dễ gây nhầm với tên chứng chỉ quốc tế Generative AI Foundations ở vòng sau. Điểm phân biệt là kết quả vòng cơ sở được ghi nhận bằng chứng nhận điện tử của ban tổ chức, còn chứng chỉ quốc tế gắn với bài thi và điều kiện điểm tại vòng loại quốc gia.

Bốn nhóm nội dung cũng cho thấy phần đánh giá rộng hơn thao tác viết câu lệnh. Học sinh cần hiểu mô hình tạo sinh, cân nhắc tác động của đầu ra và nhận diện tình huống áp dụng. Ở vòng tiếp theo, việc xây dựng, chỉnh câu lệnh và kiểm chứng kết quả được đặt trong bài thi dành cho các nhóm do trường lựa chọn.

Lịch ba vòng: từ bài thi cá nhân đến dự án AI

Lịch thi do Báo Nhân Dân ghi nhận kéo dài từ tháng 11/2026 đến tháng 4/2027, với vòng cơ sở tại trường rồi đến vòng loại và chung kết quốc gia. Hai mốc thi quốc gia đang được công bố là dự kiến, nên lịch tổ chức cuối cùng cần theo thông báo của ban tổ chức.

1. Vòng cơ sở, từ 2/11 đến 30/12/2026: học sinh thi cá nhân tại trường. Sau vòng này, mỗi trường chọn tối đa 15 nhóm, mỗi nhóm gồm 3–5 học sinh, vào vòng loại quốc gia.
2. Vòng loại quốc gia, dự kiến ngày 14/3/2027: các nhóm được đánh giá khả năng dùng công cụ như ChatGPT và Gemini, xây dựng và chỉnh câu lệnh, kiểm chứng kết quả, sử dụng AI có trách nhiệm. Ban tổ chức chọn 40 nhóm có kết quả cao nhất vào chung kết.
3. Vòng chung kết quốc gia, dự kiến ngày 11/4/2027: phần thi diễn ra tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM. Thí sinh làm bài AI – IT Specialist; sau đó, 10 nhóm xuất sắc nhất thực hiện dự án AI theo đề bài của ban tổ chức.

Trình tự tuyển chọn tạo ra hai kết quả khác nhau sau bài thi tại trường. Điểm cá nhân có thể giúp học sinh nhận chứng nhận điện tử nếu đạt chuẩn, đồng thời là căn cứ để trường xét chọn đội dự vòng loại quốc gia. Việc đạt ngưỡng điểm vòng cơ sở không tự động đưa một học sinh vào nhóm thi tiếp, bởi số nhóm mỗi trường được chọn có giới hạn.

Chứng nhận điện tử khác chứng chỉ quốc tế ra sao?

Cùng ngưỡng từ 700/1.000 điểm được công bố cho vòng cơ sở và vòng loại quốc gia, nhưng mỗi vòng gắn với một bài thi và loại giấy tờ khác nhau. Ở vòng cơ sở, người đạt ngưỡng nhận chứng nhận điện tử của ban tổ chức. Tại vòng loại quốc gia, thí sinh đạt ngưỡng trong bài thi tương ứng được cấp chứng chỉ quốc tế Generative AI Foundations do Pearson – Certiport cung cấp.

Vòng chung kết có bài thi quốc tế AI – IT Specialist riêng. Thí sinh đáp ứng điều kiện của bài thi này có thể nhận chứng chỉ quốc tế tương ứng; phần thi dự án sau đó dành cho những nhóm có kết quả cao nhất. Như vậy, kết quả của từng giai đoạn gắn với năng lực được đánh giá ở chính giai đoạn đó, chứ không phải một chứng chỉ được nâng cấp tự động khi đội tiến sâu hơn.

Với học sinh đang cân nhắc đăng ký, mốc gần nhất là thời hạn do trường mình công bố. Trường sẽ tiếp tục thông báo ca thi và phòng thi sau khi hoàn tất danh sách, trước khi chọn các nhóm đại diện bước vào vòng loại quốc gia.

Đọc thêm:

• Hai SOC cùng bị chiếm domain, chỉ một bên phát hiện: công cụ không phải khác biệt
• GitHub Copilot đổi cách tính tiền ghế: xóa người dùng giữa kỳ vẫn chưa hết phí
• Cap table không chỉ là bảng Excel: sai một dòng có thể hỏng vòng vốn