Rocket sa Cagayan: 2-kilong payload muna, hindi satellite launch

Sa update ng PhilSA noong Setyembre 26, 2026, inilatag ang planong demonstration flight ng Blue Whale 0.1 sa Lal-lo, Cagayan sa 2027: magdadala ang liquid-fueled sounding rocket ng humigit-kumulang 2-kilong lokal na payload sa taas na hindi bababa sa 5 kilometro. Panukat ng 4G LTE radio signal ang karga, habang susubukin ang rocket at mga pamamaraan ng paglulunsad. Nasa yugto pa ng paghahanda ang misyon.

Ang ulat ng Embahada ng Pilipinas sa Seoul noong Agosto 18, 2026 ay naglalarawan sa pagsasanay ng 10 inhinyero ng PhilSA sa South Korea mula Agosto hanggang Oktubre 2026, kasama ang Perigee Aerospace. Blue Whale-class sounding rocket ang gagamitin nila, bilang paghahanda sa nakaplanong demonstration launch sa Cagayan.

Blue Whale 0.1: rocket na binubuo ng mga inhinyero

Binuo ng Perigee Aerospace ang Blue Whale 0.1 bilang liquid-propellant sounding rocket platform. Ginagamit ito sa pagsasanay sa ilalim ng SIKLAB: Building Industrial Space Launch Systems Project ng PhilSA, kaya hindi lang ang mismong paglipad ang pinaglalaanan ng programa. Saklaw ng pagsasanay ang pagbuo ng buong sistema, pagsasama ng mga bahagi, mga pagsusuri sa lupa at mga pamamaraan sa oras ng paglulunsad. Kabilang dito ang safety procedures at mga gawaing sumusuporta sa launch, na kailangang maisagawa ng pangkat mismo sa Pilipinas.

Sa aktuwal na pagsasanay, nagtatrabaho ang mga inhinyero sa engine bay at pressure regulation bay ng rocket. Kailangang magsama nang maayos ang mga bahagi bago mailipat ang sasakyan sa launch site at muling subukin sa Pilipinas. Susukat ang planong flight sa pinagsamang sistema at sa mga operasyong natutuhan ng pangkat, hindi sa makina lamang.

Ang radio-signal payload at ang mismong test flight

Ang lokal na payload ay instrumentong binuo ng PhilSA upang sukatin at itala ang lakas ng radio signal mula sa mga pinagmumulan sa lupa, kabilang ang 4G LTE cell towers. Layunin ng paglipad na makita kung gagana ang instrumentong iyon sa aktuwal na kondisyon habang nakaangat sa rocket. Ang inaasahang resulta ay mga tala ng signal at datos tungkol sa paggana ng payload sa paglipad.

Maaaring makatulong sa hinaharap ang ganitong pagsukat upang matukoy ang mga lugar na mahina ang cellular signal. Bago iyon, kailangang makita kung maayos na nakakakuha ng datos ang instrumento sa paglipad at kung naihahatid ito ng rocket sa angkop na kondisyon. Magkaugnay ang dalawang pagsubok: sa iisang flight, susuriin ang karga, ang pinagsamang sasakyan at ang mga pamamaraang pinagpraktisan ng launch team.

Bakit suborbital ang planong paglipad

Ang sounding rocket ay naghahatid ng instrumento sa isang maikling pag-akyat at pagbalik. Sa paliwanag ng NASA, kurbado ang landas ng sounding rockets at hindi ito pumapasok sa orbit. Kapag orbital launch, kailangan ng sasakyang magbigay ng sapat na bilis upang manatiling umiikot ang satellite sa Earth; ibang uri iyon ng kakayahan kaysa sa ipinaplanong demonstration flight sa Cagayan.

Mahalaga ring ihiwalay ang pangkalahatang kategorya ng sounding rocket sa taas na itinakda para sa partikular na misyon. May mga sounding rocket na umaabot sa kalawakan, ngunit ang ipinahayag na minimum na taas para rito ay nasa atmospera pa rin. Ang layunin ay mailipad ang instrumentong panukat sa kapaligirang angkop sa unang pagsubok nito at mapagdaanan ng pangkat ang buong siklo ng paghahanda at paglulunsad.

Mga paghahanda sa Lal-lo bago ang paglulunsad

Para sa nakaplanong aktibidad, gagamitin ang umiiral na imprastraktura ng Cagayan North International Airport. Nakikipag-ugnayan ang PhilSA at Cagayan Economic Zone Authority sa lokal na pamahalaan at mga residente habang inihahanda ang lugar. Binubuo pa ang safety exclusion zone plan upang mapangalagaan ang mga kalapit na komunidad sa iba’t ibang yugto ng operasyon; kailangan ito sa paghahanda sa flight.

May magkakaibang tungkulin din ang mga kasamang organisasyon. Ang Perigee ang bumuo ng rocket platform at katuwang sa pagsasanay; ang Department of Information and Communications Technology at Ascend International Gateway ay nagbibigay ng suporta sa connectivity at logistics. Ang paggamit ng airport infrastructure para sa isang test, kasama ng paghahanda ng safety zone, ay konkretong gawain sa lugar. Hindi nito ginagawang regular na spaceport operation ang paliparan.

Layunin ng matagumpay na flight na maipakita ang teknikal, operasyonal, pangkaligtasan at pangregulasyong pundasyon para sa mga susunod na launch mula sa Pilipinas. Layunin pa iyon, kaya ang pinakamalapit na hakbang ay tapusin ang pagsasanay, ipadala ang nabuo nilang rocket sa Pilipinas at isagawa ang karagdagang pagsusuri bago ang flight. Ang magiging datos mula sa mga pagsusuring iyon ang magpapakita kung handa na ang sasakyan at ang mga pamamaraan sa Lal-lo para sa demonstration launch.

Basahin din:

• Stripe o PayPal sa Pilipinas: availability muna bago fees
• BIR e-invoice deadline: hindi sapat ang PDF bago Disyembre 31
• $221M climate-tech programa: hindi direktang grant ang buong pondo