ყალბი დისტანციური ვაკანსია: ფულის გადახდამდე სამი კვალი შეამოწმეთ

|ავტორი: QUASA-ს სარედაქციო გუნდი|4 წთ საკითხავი
ყალბი დისტანციური ვაკანსია: ფულის გადახდამდე სამი კვალი შეამოწმეთ

Associated Press-ის რჩევების მიხედვით, დისტანციური ვაკანსიის ნამდვილობის გასარკვევად სამი კვალი გადაამოწმეთ: კომპანიის ოფიციალურ გვერდზე არსებული პოზიცია, რეკრუტერის ვინაობა და თანხისა თუ მგრძნობიარე მონაცემების მოთხოვნა. შეთავაზების დამაჯერებელი ტექსტი ამ შემოწმებას ვერ ცვლის.

ჯერ თავად მოძებნეთ კომპანიის კარიერის გვერდი, შემდეგ მისი დამოუკიდებელი საკონტაქტო არხით დააზუსტეთ, ვინ გწერთ. თუ პროცესში სამუშაოს მისაღებად გადახდას, პირადობის დოკუმენტს ან ჩეკიდან თანხის გადარიცხვას გთხოვენ, მოთხოვნა არ შეასრულოთ, სანამ დამსაქმებელს არ დაადასტურებთ.

ვაკანსია ოფიციალური გვერდიდან მოძებნეთ

კომპანიის კარიერის გვერდზე მოძებნილი ვაკანსია განცალკევებულია უცნობი გამგზავნის შეტყობინებისგან.

კომპანიის ვებგვერდზე დამოუკიდებლად გადადით და კარიერის განყოფილებაში იგივე პოზიცია მოძებნეთ. შეადარეთ დასახელება, მოვალეობები, სამუშაოს ადგილმდებარეობის პირობები და განაცხადის გაგზავნის გზა. FTC-ის გაფრთხილება აღწერს, როგორ ცვლიან თაღლითები ნამდვილ დამსაქმებელთა ძველ განცხადებებს და აქვეყნებენ მათ დასაქმების პლატფორმებზე.

შეტყობინებაში მიღებული ბმული საწყის მისამართად არ გამოიყენოთ: კომპანიის სახელი თავად მოძებნეთ და მხოლოდ შემდეგ გახსენით მისი კარიერის გვერდი. თუ განაცხადის ღილაკი სხვა სისტემაზე გადაგიყვანთ, შეამოწმეთ, რომ გადასვლა სწორედ ოფიციალური გვერდიდან დაიწყო. კომპანიის სახელის ხსენება ბმულში ან გვერდზე ჯერ კიდევ არ ადასტურებს, რომ ეს კომპანიის არხია.

საქართველოდან უცხოურ პოზიციაზე განაცხადისას ცალკე წაიკითხეთ, რომელი ქვეყნებიდან იღებენ კანდიდატებს. სიტყვა „დისტანციური“ თავისთავად არ პასუხობს კითხვას, შეუძლია თუ არა დამსაქმებელს თქვენი ქვეყნიდან თანამშრომლის დაქირავება. თუ პოზიცია კარიერის გვერდზე აღარ ჩანს, მიზეზი კომპანიასთან გადაამოწმეთ: განცხადება შეიძლება დახურული იყოს ან დაქირავება შუამავალს ჰქონდეს поручებული. პასუხის მიღებამდე უცნობ ფორმაში პირადი დოკუმენტი არ ატვირთოთ.

რეკრუტერის ვინაობა და გასაუბრების არხი შეადარეთ

სამუშაოს მაძიებელი რეკრუტერის ვინაობას კომპანიის დამოუკიდებელი საკონტაქტო არხით აზუსტებს.

კომპანიის არსებობა არ ამტკიცებს, რომ შეტყობინების ავტორი მისი წარმომადგენელია. მოძებნეთ რეკრუტერის სახელი და სამუშაო ისტორია, ნახეთ, ჩანს თუ არა მისი კავშირი დამსაქმებელთან, და შეადარეთ ელფოსტის დომენი კომპანიის ოფიციალურ მისამართს. პროფილის ფოტო, ლოგო და მსგავსი სახელის ელფოსტა დამოუკიდებლად საკმარისი მტკიცებულება არ არის.

სთხოვეთ რეკრუტერს პოზიციის ოფიციალური ბმული და გასაუბრების ეტაპების განმარტება. თუ საუბარი მხოლოდ პირად მესენჯერში გრძელდება, კომპანიის ვებგვერდზე მითითებული საკონტაქტო არხით იკითხეთ, მუშაობს თუ არა ეს ადამიანი მათთან და მოქმედია თუ არა ვაკანსია. კომპანიის პასუხი უფრო საიმედო საყრდენია, ვიდრე იმავე მიმოწერაში გამოგზავნილი ახალი ბმული ან ტელეფონის ნომერი.

დააკვირდით, როდის გთხოვენ ინფორმაციას. გამოცდილება, უნარები და საკონტაქტო დეტალები განაცხადის ჩვეულებრივი ნაწილია; პირადობის მოწმობის ფოტო, საბანკო მონაცემები და ანგარიშის პაროლი გაცილებით მგრძნობიარეა. თუ დამსაქმებელი დოკუმენტს მოგვიანებით ითხოვს, ჯერ გაარკვიეთ მისი დანიშნულება და გადაცემის ოფიციალური გზა. განსაკუთრებით საეჭვოა „გასაუბრება“, რომელიც მოვალეობებზე საუბრის ნაცვლად ფინანსური მონაცემების მიღებაზეა მიმართული.

აღჭურვილობის საფასური და ჩეკი ცალკე შეაფასეთ

სამუშაო აღჭურვილობის საფასურის გადახდა ჩერდება, სანამ დამსაქმებლის მოთხოვნა გადამოწმდება.

სამუშაოს მისაღებად რეგისტრაციის, სწავლების, პროგრამის ან აღჭურვილობის საფასურის წინასწარ გადახდა სერიოზული გამაფრთხილებელი ნიშანია. თუ ვინმე კონკრეტულ გამყიდველთან ყიდვას გაიძულებთ, გადახდის დაწყებამდე დამსაქმებლის ოფიციალური არხით დააზუსტეთ, ეკუთვნის თუ არა ეს მოთხოვნა კომპანიას. მოკლე ვადა და დაპირება, რომ ხარჯს მოგვიანებით აგინაზღაურებენ, თანხის გაგზავნის საფუძველი ვერ იქნება.

ყალბი ჩეკის სქემაში „დამსაქმებელი“ ჩეკს გიგზავნით, მის ანგარიშზე შეტანას გთხოვთ და შემდეგ თანხის ნაწილს აღჭურვილობის გამყიდველთან ან სხვა მიმღებთან გადაგარიცხვინებთ. FTC-ის განმარტებით, ანგარიშზე თანხის გამოჩენა ჩეკის ნამდვილობას არ ადასტურებს: ბანკმა სიყალბე შეიძლება მოგვიანებით აღმოაჩინოს, გადარიცხული თანხის დაბრუნება კი თქვენ მოგიწიოთ. ჩეკი შეიძლება ელექტრონულადაც მოგაწოდონ, ამიტომ მისი მიღების ფორმა რისკს არ ხსნის.

აქ გადამწყვეტია ფულის მოძრაობის მიმართულება: თუ შეთავაზება თქვენგან უცნობი მიმღებისთვის თანხის გაგზავნას მოითხოვს, ჩეკიდან ფული არ დახარჯოთ და არ გადარიცხოთ. იგივე სიფრთხილე გამოიჩინეთ განაცხადის ფორმასთანაც. კარგად გაფორმებული გვერდი ვერ აჩვენებს, ვისთან მიდის შეყვანილი ინფორმაცია; პირადობის ან საბანკო მონაცემებისთვის ჯერ დამსაქმებელი და ფორმის ოფიციალური მისამართი გადაამოწმეთ.

თუ თანხა ან მონაცემები უკვე გაგზავნეთ

გადახდის შემთხვევაში დაუყოვნებლივ დაუკავშირდით ბანკს, ბარათის გამცემს ან იმ მომსახურებას, რომლითაც თანხა გაგზავნეთ. მიაწოდეთ ოპერაციის დეტალები, უთხარით, რომ სავარაუდო თაღლითობასთან გაქვთ საქმე, და ჰკითხეთ, შესაძლებელია თუ არა გადახდის შეჩერება ან დაბრუნების მოთხოვნა. თუ ჩეკი ანგარიშზე უკვე შეიტანეთ, ამის შესახებაც აცნობეთ ბანკს და მიღებულ თანხას საკითხის გარკვევამდე ნუ გამოიყენებთ.

თუ ანგარიშის პაროლი გაამჟღავნეთ, შეცვალეთ ის ამ ანგარიშზე და ყველგან, სადაც იმავე პაროლს იყენებდით; ჩართეთ ორფაქტორიანი დაცვა. საბანკო მონაცემების გაზიარებისას ბანკთან გაარკვიეთ, როგორ დაიცვათ ანგარიში ან ბარათი. პირადობის დოკუმენტის გაგზავნის შემთხვევაში შეინახეთ მიმოწერა, ბმული და მიმღების მონაცემები, რათა მათი შესაძლო ბოროტად გამოყენების შესახებ კონკრეტული ინფორმაცია გქონდეთ. FTC-ის მოქმედების გზამკვლევი გადახდისა და ანგარიშის მონაცემების შემთხვევებს ცალ-ცალკე განიხილავს და ReportFraud-ის საშუალებით შეტყობინების შესაძლებლობასაც უთითებს.

თუ საქართველოში ფინანსურ ორგანიზაციასთან საკითხის მოგვარება ვერ შეძელით, მას ოფიციალური პრეტენზიაც წარუდგინეთ. საქართველოს ეროვნული ბანკის მომხმარებელთა მხარდაჭერის გვერდი აღწერს, როგორ მიმართოთ ფინანსურ ორგანიზაციას და როგორ დააფიქსიროთ მიმართვა ეროვნულ ბანკში. პრეტენზია გადარიცხული თანხის დაბრუნების გარანტია არ არის; გადახდის შესახებ ბანკის დროული გაფრთხილება მაინც პირველი მოქმედებაა.

ასევე წაიკითხეთ:

გაზიარება:

გამოიწერეთ ჩვენი ბიულეტენი

მიიღეთ უახლესი ამბები Web3-ის, AI-სა და კრიპტოს შესახებ პირდაპირ თქვენს ელფოსტაზე.

0