Crowdcube или Republic Europe: истите 5% не носат иста ликвидност

Crowdcube вообичаено наплаќа 2,49% при вложување и 5% од добивката при целосен излез; условите за инвеститори во евра предвидуваат минимум од 5 евра и посебна провизија за организирана секундарна продажба. Republic Europe наплаќа 2,5% при вложување, со минимум од 5 и максимум од 250 евра, а нејзиниот ценовник предвидува 5% од добивката и при целосен излез и при продажба на секундарниот пазар.

Затоа речиси еднаквите проценти при профитабилен излез не значат еднаква можност порано да се дојде до пари. Crowdcube организира повремени секундарни настани, додека Republic Europe дозволува барање за продажба на подобни удели. Според условите за секундарниот пазар, понудата зависи од проверка на подобноста и од побарувачката: објавен удел не е продаден удел.

Влезната провизија кај мал и голем влог

Минималната провизија ја изедначува почетната сметка за мал влог во евра. Ако инвеститорот условно вложи 100 евра, на секоја платформа плаќа уште 5 евра, односно вкупно 105 евра за удел купен за 100 евра. Дополнителните 5 евра не го зголемуваат сопственичкиот удел и остануваат трошок дури и ако компанијата подоцна не успее.

При условен влог од 1.000 евра, вообичаената влезна провизија е 24,90 евра на Crowdcube и 25 евра на Republic Europe. Кај 10.000 евра таа изнесува 249, односно 250 евра. Над тој влог максимумот на Republic Europe ја ограничува нејзината провизија, додека вообичаената процентуална стапка на Crowdcube продолжува да расте со износот. Кај одредени понуди Crowdcube може да примени повисока стапка, па разликата за конкретно вложување не мора да остане мала.

Пет проценти од добивката, а не од целата исплата

Провизијата при профитабилен целосен излез се пресметува врз добивката. Во условен пример, удел купен за 1.000 евра се исплаќа за 2.000 евра: добивката пред излезната провизија е 1.000 евра, провизијата е 50 евра, а инвеститорот добива 1.950 евра. По одземање и на влезниот трошок, нето добивката е 925,10 евра на Crowdcube или 925 евра на Republic Europe.

Ако компанијата ја изгуби целата вредност, нема добивка врз која би се пресметал carry, но се губат и влогот и веќе платената влезна провизија. Излезната стапка затоа не кажува ништо за веројатноста уделот да се продаде, ниту за цената што би ја прифатил купувач. Таа само покажува како се дели добивката ако дојде до соодветен излез.

Рана продажба: два различни механизма

Кај секундарен настан организиран од Crowdcube, провизијата за ликвидност е во опсег од 5% до 7,5%, без дополнителна провизија за успех во истиот момент. Настанот може да вклучи институционален купувач или продажба што компанијата ја организира со платформата. Инвеститорот не располага со постојан пазарен налог што сам ќе го изврши кога ќе му затреба готовина.

На секундарниот пазар на Republic Europe продавачот плаќа трансакциска провизија од 2% од продажната цена, со минимум од 0,50 евра. Ако продажбата носи добивка, се пресметува и carry според договорот за уделот, врз добивката по одземање на трансакциската провизија. И купувачот плаќа трансакциска провизија; тоа е дел од неговата сметка кога одлучува која цена ќе ја понуди.

Правото да се побара продажба има практични граници. Уделот мора да биде подобен за секундарно тргување, платформата може да одбие негово огласување, а продажбата бара заинтересиран купувач и довршен договор за пренос. Дури и кога понудата е објавена, инвеститорот не може да ја третира побараната цена како готовина на располагање.

Три влога со загуба, двојна исплата и продажба

Следните пресметки се условни примери со влогови во евра. Влезната провизија се плаќа над влогот; двојната исплата значи дека уделот се продава за двојно повисока цена. За илустрација, опсегот на Crowdcube за организиран секундарен настан е применет врз бруто продажната цена; вистинската пресметковна основа зависи од условите на конкретниот настан. Кај Republic Europe се применуваат трансакциската провизија и carry врз добивката по таа провизија. Данок и девизни трошоци не се вклучени.

• Влог од 100 евра: целосна загуба чини вкупно 105 евра на двете платформи. Двојна исплата при целосен излез остава нето добивка од 90 евра. Ако уделот условно се продаде порано за 200 евра, нето добивката би била 80–85 евра на Crowdcube или 86,20 евра на Republic Europe.
• Влог од 1.000 евра: целосната загуба е 1.024,90 евра на Crowdcube и 1.025 евра на Republic Europe. Двојна исплата при целосен излез остава нето добивка од 925,10, односно 925 евра. Условна секундарна продажба за 2.000 евра би оставила 825,10–875,10 евра на Crowdcube или 887 евра на Republic Europe.
• Влог од 10.000 евра: целосната загуба е 10.249 евра на Crowdcube и 10.250 евра на Republic Europe. Двојна исплата при целосен излез остава нето добивка од 9.251, односно 9.250 евра. Условна секундарна продажба за 20.000 евра би оставила 8.251–8.751 евра на Crowdcube или 8.870 евра на Republic Europe.

Овие исходи претпоставуваат дека продажбата навистина се случила по наведената цена. Ако нема купувач, нема секундарна исплата: инвеститорот и понатаму го поседува уделот, со ризик неговата вредност да порасне или да падне. И продажба по истата цена по која е купен уделот би оставила загуба поради влезната и продажната провизија.

Сопственоста и пристапот од Северна Македонија

Правниот пат на уделот е важен за рана продажба. Во споредбата на Other. се наведува дека акциите на двете платформи вообичаено се држат преку номинален сопственик. Кај Republic Europe, секундарниот механизам пренесува корисничка сопственост во рамките на таквата структура; тоа не е продажба преку обична берзанска сметка. За инвеститорот се важни правата врз конкретната класа акции и условите за нивен пренос.

Живеалиштето во Северна Македонија не гарантира пристап до секоја кампања или до секундарна продажба. Правилото за подобност на Crowdcube бара полнолетен инвеститор кој законски смее да ги прима понудите и да ја помине проверката на платформата; Северна Македонија не е наведена како посебно одобрена земја. Republic Europe нуди регистрација за луѓе од Европа, но подобноста се утврдува преку инвеститорскиот профил, а пристапот до секундарниот пазар и подобноста на конкретните удели се посебни прашања.

За избор меѓу платформите прво е решавачко дали конкретната понуда го прифаќа инвеститорот со живеалиште во Северна Македонија. Потоа следуваат точната влезна провизија, правата врз уделот и реалниот пат до излез. Republic Europe дава механизам за барање ран купувач на подобен удел; Crowdcube нуди повремени организирани можности. Ниту еден механизам не обезбедува купувач или цена што однапред ќе ја надомести платената провизија.

Прочитајте и:

• SeedBlink или Republic Europe: излезната провизија може да го смени изборот
• Kickstarter или Indiegogo: истите 5% не даваат иста конечна сметка
• YouTube монетизација: 500 претплатници не носат приходи од реклами